|
Metody pielęgnacji cennych zabytkowych mebli lub tez takich o znaczeniu historycznym zmieniły się z czasem. Nie bierze się już pod uwagę wyłącznie ich funkcjonalności i z tego powodu nie powinny być one pielęgnowane lub naprawiane w taki sam sposób jak nowoczesne meble stanowiące wyposażenie domu. Używanie środków polerujących, sklejanie lub inne nieprofesjonalne naprawy mogą stać się przyczyną obniżenie wartości posiadanego przez nas przedmiotu. Poniżej znajdą Państwo podstawowe wiadomości na temat tego co antykom szkodzi, czego unikać i jak postępować z drogimi meblami, aby zachowały swój splendor i mogły cieszyć oczy również kolejnych pokoleń. Wpływ środowiska naturalnego i innych szkodliwych czynników. Promieniowanie UV i ultra fioletowe mają negatywny, wręcz destrukcyjny wpływ na stare przedmioty. Leciwe wykończenia z drewna, skóry lub innych materiałów zwłaszcza tak delikatnych jak na przykład jedwab, jeśli na dłuższy czas wystawimy je na bezpośrednie oddziaływanie promieni słonecznych, ulegać będą stopniowemu niszczeniu. Aby ograniczyć te niepożądane oddziaływanie powinniśmy używać zasłon, rolet czy żaluzji tak, aby zmniejszyć ilość światła dostającą się do pomieszczenia lub całkowicie je zablokować, jeśli to możliwe. Naturalnie nikt z nas nie chce uczynić ze swojego domu ciemni, powyższe rozwiązanie warte jest jednak zastosowania dla pomieszczeń nie używanych na co dzień, lub będących w użyciu jedynie przez pewną cześć dnia. Dla tych wszystkich którzy nie chcą odgradzać się od promieni Słońca wpadających radośnie przez okienne szyby do wnętrza ich domów, z pomocą przychodzi nowoczesna technologia. Na rynku dostępne są obecnie specjalne folie ochronne, które profesjonalnie naklejone nie są widoczne dla oka a przy tym w znacznym stopniu zatrzymują szkodliwe promieniowanie. Nie tylko niewidoczne promieniowanie jest groźnym wrogiem naszych niejednokrotnie kosztujących niemałą fortunę antyków. Chronić je należy również przed buchającymi żarem piecykami i rozgrzanymi grzejnikami, kratkami wentylacyjnymi i wylotami klimatyzacji. Wysoka temperatura może spowodować kurczenie się drewna i poluzowanie klejonych łączeń, odchodzenie oklein, ilustracji i intarsji (technika zdobnicza, dziedzina sztuki, polegająca na wykładaniu powierzchni drewnianych innymi gatunkami drewna). Podobnie jak nadmiar ciepła starym meblom szkodzi również nadmierna wilgotność powietrza. Zmiany względnej wilgotności powietrza mogą powodować rozpieranie lub kurczenie się drewna czego rezultatem może być także luzowanie się złączeń, szuflad i drzwi (lub przeciwnie ich blokowanie). Długotrwałe składowanie mebli w pomieszczeniach o wysokiej wilgotności może być powodem ich pleśnienia, rdzewienia elementów metalowych a także zalegnięcia się niechcianych lokatorów w postaci insektów. W przypadku nieodpowiedniej wilgotności powietrza w pomieszczeniach zaleca się stosowanie nawilżaczy lub urządzeń usuwających wilgoć z powietrza. Owady i gryzonie Drewno, skóra i materiały użyte na obicia stanowią niewątpliwie smakowity kąsek dla insektów i małych gryzoni. Owady takie jak korniki wygryzają tunele w drewnianych przedmiotach zanim nie dojrzeją, a wówczas wydrążają sobie drogę na zewnątrz pozostawiając podziurawioną powierzchnie drewna wyglądającą niemalże jak szwajcarski ser. Zainfekowane przedmioty rozpoznać można po otworach średnicy około 1mm, a drobny pyłek w miejscu gdzie stoi mebel świadczy o tym, że nasz mebel jest aktualnie zamieszkany i o zgrozo... konsumowany. W takim przypadku nieproszeni goście powinni zostać jak najszybciej odizolowani i wytępieni. Specjalny środek owadobójczy wstrzykiwany jest w otwory w drewnie. Czynność taką najlepiej pozostawić osobie która ma w tym doświadczenie i dodatkowo konsultować z konserwatorem zabytków. Karaluchy natomiast mogą zniszczyć powierzchnię mebli, a są przy tym tak odrażające... odżywiają się one warstwami brudu i tłuszczu zgromadzonymi na powierzchni naszych przedmiotów a ich odchody plamią powierzchnie surowego drewna na przykład wewnątrz szuflad. Co drobnych gryzoni, one szczególnie zainteresowane są materiałami używanymi do obić nie dla tego, że jest to ich smakołyk , lecz dlatego, że wykorzystują je do uwicia własnego gniazdka, gdzieś w zaciszu naszego domu. Nie lekceważmy obecności gryzoni, gdyż pozostawienie ich samych sobie może kosztować nas bardzo wiele. Wyrządzone przez nie szkody mogą okazać się niemożliwymi do naprawienia. Czyszczenie i polerowanie Mitem jest twierdzenie, że zabytkowe meble potrzebują, aby nasączyć je porządnie olejem w celu uniknięcia wysychania. Drewno nie wysycha z powodu braku oleju lecz z powodu braku wilgotności i w związku z tym trzymanie drewnianych przedmiotów w gorących i suchych miejscach powinno być ograniczone do minimum. Oleje do mebli co prawda chwilo poprawią ich wygląd, ale w dłuższym okresie czasu powodują zniszczenie powierzchni lakierowanej. Dzieje się tak ponieważ olej pozostawia na powierzchni lepką warstwę, która przyciągając kurz powoduję narastanie brudu. Sugerowana metodą pielęgnacji lakierowanych powierzchni jest nałożenie warstwy wysokiej jakości pasty z wosku pszczelego, która jest bardzo trwała i zapewni odpowiednią ochronę przed wilgocią i kurzem. Cienka warstwa wosku nałożona według zaleceń producenta raz do roku zabezpieczy meble w wystarczającym stopniu. Pomiędzy woskowaniami wystarczy jedynie odkurzać meble za pomocą miękkiej szmatki, namaczając ja delikatnie i często obracając. Unikajmy używania suchych, szorstkich ścierek gdyż mogą powodować powstawanie drobnych zarysowań. W przypadku mebli których stan powierzchni pogarsza się wosk może nie być dobrym rozwiązaniem. Jeśli nie jesteś pewien lepiej skonsultuj to ze specjalistą z dziedziny restaurowania mebli. Nie powinniśmy używać past polerskich na bazie silikonu ponieważ mają one właściwości penetrujące i będą powodem problemów przy próbach naprawy lub odrestaurowania oryginalnej powierzchni. Sprzęty i wykończenia mebli, które wykonane zostały z mosiądzu lub miedzi z czasem śniedzieją co niektórym może nie odpowiadać i prezentować się mało atrakcyjnie. Jednakże przedmioty wykonane z tych metali, które posiadają wartość historyczna lub inne wartościowe antyki nie powinny być polerowane w celu usunięcia nalotu. Oryginalny i naturalny wygląd powstały na przełomie lat powinien być pozostawiony na takich elementach jak rączki, uchwyty, klamki, zawiasy i emblematy. Obsługa i przemieszczanie Gdy przychodzi do przesuwania mebli uważajmy, aby poluzowaniu lub uszkodzeniu nie uległy złącza. Krzesła na przykład nosimy wyłącznie trzymając za obramowanie siedzenia a nie za oparcie czy podłokietniki (jeśli krzesło je posiada). Stół chwytamy za mocowanie blatu lub za nogi a nie za sam blat gdyż może on odejść od podstawy. Większe przedmioty powinniśmy zawsze unosić a nie ciągnąć po podłodze. Podczas transportu mebli najlepszym rozwiązaniem jest w pierwszej kolejności usunięcie z nich półek, drzwi i szuflad. Przeszklone drzwi zabezpieczamy grubym kocem lub innym materiałem dobrze izolującym ewentualne uderzenia. Wysokie przedmioty w czasie transportu najlepiej żeby spoczywały na tylnej ścianie. Marmurowe blaty należy zawsze zdemontować i podczas transportu ustawić w bezpiecznej pionowej pozycji, gdyż ułożone na płasko łatwo mogłyby popękać na skutek drgań. Tą sama zasadę należy zastosować przy transporcie szkła i luster. Odnawianie Wykończenia zabytkowych mebli są tak samo ważne jak same meble. Usuwanie oryginalnej warstwy wykończenia w celu nadania świeżego wyglądu jest w zasadzie pozbawieniem przedmiotu jego duszy. Oprócz oryginalnej powierzchniowej warstwy usuwamy także patynę. Raz usunięta nigdy nie może być odzyskana. Ślady wieloletniego użytkowania będące świadectwem historii mówiącym tak wiele o danej rzeczy zostają nieodwracalnie utracone. Wygląd antycznych przedmiotów może być polepszony bez ingerencji w pierwotną strukturę. Zawsze warto poprosić o poradę specjalisty, który podpowie nam w jaki sposób możemy zabezpieczyć to co jedynie długi, powolny upływ czasu mógł utworzyć. Zanim zdecydujemy się na zmianę oryginalnego wyglądu uzyskanego na przełomie wielu a czasami nawet kilkuset lat powinniśmy poważnie to przemyśleć i rozważyć wszelkie dostępne możliwości.
Podsumowując warto podkreślić, że nie każdy stary mebel ma znaczącą artystyczną, historyczną czy finansową wartość. Twierdzenia mówiące o tym, że jakiekolwiek zmiany wyglądu którychkolwiek antyków czy mebli kolekcjonerskich powodują drastyczny spadek ich wartości są wyłącznie błędną interpretacją komentarzy posłyszanych zazwyczaj w programach telewizyjnych. Wiele antyków zwiększa swoją wartość po profesjonalnie przeprowadzonej renowacji czy kompletnej restauracji. Pozwolę sobie jeszcze raz powtórzyć, jeśli nie jesteś pewien co najlepsze dla twojego mebla zawsze pytaj o radę specjalisty. Niewątpliwie warto bardzo dokładnie przemyśleć planowane zabiegi lub naprawy i w przypadku podejrzewania, że jest się w posiadaniu rzeczy o znaczącym pochodzeniu, wówczas najlepiej oddać ją w ręce licencjonowanego rzeczoznawcy w celu wyceny i wskazówek co do konserwacji czy odrestaurowania. Na zakończenie, w telegraficznym skrócie, najważniejsze zasady dbania o antyki:
unikaj umieszczania antycznych przedmiotów naprzeciw okien lub w zasięgu promieni słonecznych , jeśli dane miejsce jest oświetlone przez dłuższą część dnia unikaj umieszczania zabytkowych przedmiotów w okolicach wylotów klimatyzacji i wentylacji nie umieszczaj starych mebli blisko grzejników i piecyków, natychmiast usuwaj z nich rozlane płyny odkurzaj przedmioty regularnie używając miękkie szmatki.
|
